اين خاندان را در همان زمان يا اندكى ديرتر فراهم آوردند و تحريرهايى از اين روايات اكنون در دست است ؛ گرچه بىگمان در طى قرون با برخى افسانه‌هاى عاميانه درآميخته است . دربارهء اين روايات و راويان آنها پائين‌تر به تفصيل سخن خواهيم گرفت . از جمله آثار متأخرتر امّا ناپيدا دربارهء برمكيان به اين سه كتاب نيز بايد اشاره كرد : 1 . كتاب اخبار البرامكه از ابو عبد الله محمد بن عمران مرزبانى ( در گذشتهء 384 ق ) كه گفته‌اند در 500 برگ بوده و تاريخ اين خاندان را از آغاز كار تا انقراض در بر داشته است « 1 » ؛ 2 . كتابى در تاريخ برامكه به قلم صاحب مجمل التواريح و القصص كه از آن در كتاب اخير خود ياد كرده و آورده كه « اخبار برامكه بسيار است از عهد برمك تا آخر دولت و من آن را كتابى مفرد ساخته‌ام . . . » ؛ 3 . اخبار البرامكه نوشته ابو الفرج بن جوزى كه حاجى خليفه فقط نام آن را آورده است « 2 » . جز اينها تعدادى از آثار خاص برمكيان در دست است كه آنها را در گروه دوم منابع مربوط به اين خاندان بررسى مىكنيم . به هر حال منابع تاريخى موجود دربارهء برمكيان مشتمل است بر : الف - تواريخ عمومى مانند تاريخ يعقوبى ، آداب السلطانيه يا الفخرى از ابن طباطبا ، تاريخ طبرى ، الكامل ابن اثير ب - تواريخ محلى مانند تاريخ بخارا ، فضايل بلخ از بلخى ، تاريخ بغداد ، تاريخ دمشق ج - فرهنگنامه‌هاى تاريخى و ادبى مانند وفيات الاعيان ابن خلكان ، فوات الوفيات ابن شاكر كتبى ، معجم الادباء ياقوت . د - تاريخ وزيران و ديوانسالاران مانند الوزراء و الكّتاب جهشيارى ، تاريخ الوزراء صابى ه - تواريخ دودمانى مانند اخبار الدولة العباسية ، تاريخ بيهقى ، تاريخ يمينى از عتبى . و - فتوح و مقاتل مانند فتوح البلدان بلاذرى ، فتوح ابن اعثم ، مقاتل الطالبين ابو الفرج اصفهانى . 2 . منابع ادبى : اين منابع به ويژه براى تحقيق دربارهء ادبيات برمكيان ، ادبياتى كه خود پديد آوردند و يا ادبياتى كه دربارهء آنها پديد آمد ، و شاعران بسيارى كه از پشتيبانى آنها برخوردار بودند و در زمرهء ستايشگران اين خاندان محسوب مىشدند ، و نيز بررسى شعر آنها مفيد و معتبر است . اين منابع مشتمل‌اند بر آثارى كه بطور عام در زمرهء كتاب‌هاى

--> ( 1 ) . ابن النديم ، 148 . ( 2 ) . كشف الظنون ، 1 / 26 .